De ene arbeidswet na de andere, wat is er aan de hand?

1 juli 2019

De inkt van de ene arbeidswet is nog niet droog of een volgend akkoord, regeling, maatregel of voorstel staat alweer klaar. En de meest ingrijpende komen er nog aan. Ik som de veranderingen van de afgelopen weken even op.

  • De Wet Arbeidsmarkt in Balans – afgekort de Wab – waar ik de vorige keer over schreef, is door de Eerste Kamer aangenomen.
  • Na negen (!) jaar soebatten is er een pensioenakkoord.
  • Er komt een minimumtarief van 16 euro per uur voor zzp’ers.
  • Onze premier dreigt met maatregelen als er geen wezenlijke loonsverhogingen komen in het bedrijfsleven. 

Wat is er aan de hand? Het antwoord is volgens mij dat er veel achterstallig onderhoud is. In de laatste crisisjaren kwamen de zwakke plekken in de arbeidsmarkt genadeloos naar boven. Een te rigide baanzekerheid waardoor alleen flexwerkers en zzp’ers nog aan de bak kwamen. En een pensioenstelsel dat niet toekomstbestendig was; zelfs dreigde te bezwijken onder achtereenvolgens slechte beurskoersen en vervolgens de lage rente. Langer doorwerken was het antwoord en gelukkig is dat een beetje bijgesteld in het pensioenakkoord, zeker voor mensen met ‘zware beroepen’.

In de slipstream kwam minister Koolmees van Sociale zaken en werkgelegenheid met de mededeling dat zzp’ers vanaf 2021 een minimumtarief van 16 euro móeten hanteren. Eén op de twaalf zelfstandigen zonder personeel zit daar momenteel onder. En voor minder dan 16 euro is het niet mogelijk om te leven én je te verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid en een pensioenregeling te betalen.

Is nu alles opgelost? Verre van. Het pensioenakkoord voor iedereen aanvaardbaar maken vergt nog tientallen miljarden euro’s extra. Onduidelijk is wie dat gaat betalen. En het minimumtarief voor zzp’ers kreeg eveneens een storm aan kritiek over zich heen – ook dat is nog geen gelopen race. 

Zien de beleidsmakers het dan niet goed? Wie in de spiegel kijkt denkt dat hij een natuurgetrouwe weergave van de werkelijkheid ziet. Maar is dat zo? Iemand die van een afstandje het tafereel gadeslaat kan iets heel anders zien, iets dat misschien wel dichter bij de waarheid ligt.

En zo kom ik bij de commissie Borstlap. Nooit van gehoord? Hans Borstlap, voormalig topambtenaar en oud-lid van de Raad van State onderzoekt op verzoek van minister Koolmees hoe de arbeidsmarkt toekomstbestendig gemaakt kan worden. Hij deed iets ongebruikelijks door niet de Nederlandse deskundigen te raadplegen, maar buitenlandse experts in te schakelen. Borstlap liet de internationale OESO, de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling, de Nederlandse arbeidsmarkt doormeten en deze marktvorsers in Parijs vielen van hun stoel toen ze naar onze werkgevers en werknemers keken. Zoiets hadden ze nog nooit gezien.

Eén op de vijf werkenden in Nederland heeft een tijdelijk arbeidscontract. In 2004 was dat één op acht en het OESO-gemiddelde is één op tien. ,,Twee miljoen flexibele werknemers en 1,2 miljoen zzp’ers is echt excessief. Dat zie je nergens’’, zei Borstlap tegen het Financieele Dagblad. Er was tussen de regels geen bewondering voor de Nederlandse situatie te lezen.

Volgens Borstlap, zo liet hij al in een tussenrapport weten, groeit de kloof tussen mensen in vaste dienst en mensen met een flexcontract en zzp’ers. Niemand weet hoeveel en of zzp’ers sparen voor pensioen en arbeidsongeschiktheid. En de OESO is ook bang dat de economie schade zal ondervinden omdat de flexwerkers minder investeren in opleiding en ze minder productief zijn – er gaan immers uren ‘verloren’ met acquisitie en voorbereiding.

In november komt Borstlap met zijn definitieve aanbevelingen. En iets zegt me dat die nog veel verstrekkender zullen zijn dan de Wab en het pensioenakkoord samen.

Rob Stelte

Rob Stelte is managing partner van Pay2day. Hij heeft zich gespecialiseerd in flexibele arbeid. ,,Het allerbelangrijkste van werk is dat je het met plezier doet. Ik zorg dat ik mijn doelgroep zo goed mogelijk kan informeren, want de markt verandert continu.''


Lees onze blog

De ene arbeidswet na de andere, wat is er aan de hand?


1 jul 2019

De inkt van de ene arbeidswet is nog niet droog of een volgend akkoord, regeling, maatregel of voorstel staat alweer klaar. En de meest ingrijpende komen er nog aan. Ik som de veranderingen van de afgelopen weken even op. De Wet Arbeidsmarkt in Balans - afgekort de Wab - waar ik de vorige keer over schreef, is door de Eerste Kamer aangenomen. Na negen (!) jaar soebatten is er een pensioenakkoord. Er komt een minimumtarief van 16 euro per uur voor zzp’ers. Onze premier dreigt met maatregelen als er geen wezenlijke loonsverhogingen komen in het bedrijfsleven. 


De Wab en wat er verandert


6 jun 2019

De Wab is erdoor. De wat? De Wet Arbeidsmarkt in Balans is vorige week door de Eerste Kamer aangenomen. Met die wet probeert minister Koolmees van Sociale Zaken flexwerk te ontmoedigen. Vast werk wordt wat losser door de regels voor ontslag iets te versoepelen en flexwerk wordt wat vaster. Is dat nodig dan? Nee, natuurlijk niet. Flexwerk is een zegen voor bedrijven en werknemers die daar voor kiezen. Geloof me, op de huidige arbeidsmarkt is zo’n enorme vraag naar personeel dat flexwerk een bewuste keuze is.


Haal eens koffie voor de uitzendkracht


17 mei 2019

De uitzendkrachten, waren dat niet de jongens en meisjes die de vieze klusjes moesten doen? Het uitzendbaantje was vroeger de onderste trede van de maatschappelijke ladder. Hoe anders is het nu. Flexwerkers en uitzendkrachten zijn goud waard in een arbeidsmarkt die het kookpunt nadert.  In het eerste kwartaal van dit jaar steeg het aantal vacatures door naar 88 per 100 werklozen, becijferde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Een kwartaal eerder waren dat nog 80 vacatures per 100 werklozen. Het gevolg? Vast personeel vinden is een dagtaak geworden.


Een vakantiekracht inhuren, hoe doe je dat?


6 mei 2019

Nog een paar dagen en de eindexamens beginnen weer. Dit jaar staan ruim 200.000 middelbare scholieren voor hun grote kennistest. Nog even blokken en nagelbijten of het gelukt is en dan: werken en vervolgens met je vrienden en vriendinnen op die lange welverdiende vakantie naar de zon. Een groot deel van die scholieren is tussen door nu al op zoek naar een vakantiebaantje. En dat gaat ze al jaren steeds gemakkelijker af.


Komt de 24-urige werkweek eraan?


23 apr 2019

Genoten van het lange paasweekend? Over een paar jaar kan het iedere week zo zijn, denken onderzoekers, want we gaan steeds korter werken. Vrouwen werken gemiddeld 26 uur en mannen 36 uur. Het Centraal Bureau voor de Statistiek vindt tegenwoordig een werkweek van 35 uur een fulltime baan.


Een stoel en een fiets van de zaak (echt waar dat kan)


4 apr 2019

Wie werkt er nooit een dag thuis? Iedereen wil dat wel. En ook de meeste werkgevers zijn nu wel over hun koudwatervrees heen. Thuiswerkers blijken productiever (het scheelt een boel social talk bij de koffieautomaat) en ze zijn heel tevreden over de constructie. Werkgevers zien dat het bovendien een goede methode is om personeel voor langere tijd aan zich te binden. En het kan nog leuker worden met een stoel en een fiets van de zaak.


Menu